Σταθμός ΛαρίσηςΣε τροχιά υλοποίησης μπαίνει ένα από τα πιο φιλόδοξα και εμβληματικά εγχειρήματα αστικής ανάπλασης στο κέντρο της Αθήνας, καθώς η ΓΑΙΑΟΣΕ ενεργοποιεί επίσημα τη διαγωνιστική διαδικασία για την εκπόνηση των μελετών που αφορούν την αποκατάσταση και τον εκσυγχρονισμό του Παλαιού Σιδηροδρομικού Σταθμού Αθηνών - Πελοποννήσου.
ethnos.gr
Η έναρξη της μελετητικής φάσης σηματοδοτεί το πρώτο ουσιαστικό βήμα για την αναβίωση ενός ιστορικού κτιρίου, το οποίο επί σειρά ετών παραμένει εκτός χρήσης και σε κατάσταση προχωρημένης φθοράς, παρά τη βαρύνουσα αρχιτεκτονική και πολιτιστική του σημασία.
Η σύμβαση που τίθεται σε διαγωνισμό αφορά το σύνολο των απαιτούμενων μελετών και έχει εκτιμώμενη αξία 499.605,61 ευρώ συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ. Η χρηματοδότηση προέρχεται από τον τακτικό προϋπολογισμό της ΓΑΙΑΟΣΕ Α.Ε. και καλύπτει ένα ευρύ φάσμα μελετητικών αντικειμένων, τα οποία κρίνονται απαραίτητα για μια ολοκληρωμένη προσέγγιση αποκατάστασης, λειτουργικής αναβάθμισης και επανένταξης του διατηρητέου ακινήτου στον σύγχρονο αστικό ιστό.
Κομβικό ρόλο στο μελετητικό πακέτο διαδραματίζει η Ειδική Αρχιτεκτονική Μελέτη, με προεκτιμώμενη αμοιβή 167.989,22 ευρώ πλέον ΦΠΑ. Η μελέτη αυτή θα αποτελέσει το βασικό εργαλείο καθορισμού του χαρακτήρα των παρεμβάσεων, διασφαλίζοντας ότι η ιστορική φυσιογνωμία του σταθμού θα διατηρηθεί, ενώ παράλληλα το κτίριο θα αποκτήσει σύγχρονες προδιαγραφές λειτουργικότητας και προσβασιμότητας.
Παράλληλα θα πραγματοποιηθεί και η στατική μελέτη, ύψους 73.204,65 ευρώ πλέον ΦΠΑ, η οποία καλείται να αντιμετωπίσει τις εκτεταμένες κατασκευαστικές φθορές που έχουν συσσωρευτεί με την πάροδο των δεκαετιών αλλά και την εγκατάλειψη του κτιρίου και να εξασφαλίσει τη μακροχρόνια δομική επάρκεια του κτιρίου.
Τρίτη μελέτη προϋπολογισμού 88.624,03 ευρώ πλέον ΦΠΑ θα προσδιορίσει τις σύγχρονες τεχνικές υποδομές που απαιτούνται για τη μελλοντική λειτουργία του σταθμού. Παράλληλα, προβλέπεται φυτοτεχνική μελέτη ύψους 5.938,56 ευρώ πλέον ΦΠΑ, με στόχο τη βελτίωση του περιβάλλοντος χώρου και την ενίσχυση του πρασίνου. Στον συνολικό προϋπολογισμό περιλαμβάνονται επίσης απρόβλεπτες δαπάνες ύψους 50.363,47 ευρώ, προκειμένου να αντιμετωπιστούν πιθανά ζητήματα που ενδέχεται να προκύψουν κατά τη μελετητική ωρίμανση του έργου, ενώ έχει προβλεφθεί και πριμ ύψους 16.787,82 ευρώ για την ταχύτερη, σε σχέση με τη συμβατική προθεσμία, εκπόνηση πλήρους ή επιμέρους μελέτης.
Ο καθαρός χρόνος ολοκλήρωσης του μελετητικού αντικειμένου έχει οριστεί σε επτά μήνες από την υπογραφή της σύμβασης, με τη ΓΑΙΑΟΣΕ να διατηρεί το δικαίωμα καθορισμού μεταγενέστερης ημερομηνίας έναρξης, εφόσον αυτό κριθεί απαραίτητο. Όπως επισημαίνεται στη διακήρυξη, η σύμβαση ανατίθεται ως ενιαίο σύνολο και δεν υποδιαιρείται σε τμήματα, καθώς το αντικείμενο των μελετών είναι λειτουργικά και τεχνικά αλληλένδετο. Τυχόν κατακερματισμός θα μπορούσε να δημιουργήσει σοβαρούς κινδύνους ασυνέχειας, ιδιαίτερα σε ένα ακίνητο που προστατεύεται από τη νομοθεσία περί πολιτιστικής κληρονομιάς και έχει χαρακτηριστεί «έργο τέχνης».
Κυκλοφοριακός και χρηματοοικονομικός σχεδιασμός
Παράλληλα με τις βασικές μελέτες αποκατάστασης, δρομολογείται και η εκπόνηση μελέτης κυκλοφοριακών επιπτώσεων, στο πλαίσιο της συνολικής αξιοποίησης του ενιαίου ακινήτου των Σιδηροδρομικών Σταθμών Αθηνών - Πελοποννήσου. Η σχετική σύμβαση προϋπολογισμού 27.520 ευρώ πλέον ΦΠΑ και διάρκειας τεσσάρων μηνών έχει ήδη ανατεθεί και στόχο έχει την οριοθέτηση της περιοχής παρέμβασης, τη συλλογή και ανάλυση κυκλοφοριακών δεδομένων, την αξιολόγηση των υφιστάμενων συνθηκών, καθώς και τη διερεύνηση της μελλοντικής κατάστασης τόσο κατά την ολοκλήρωση του έργου όσο και σε βάθος χρόνου.
Σε συμπληρωματικό επίπεδο, έχει εγκριθεί και η σύναψη σύμβασης για την παροχή υπηρεσιών χρηματοοικονομικού συμβούλου. Το αντικείμενο της σύμβασης, διάρκειας 18 μηνών και συνολικού τιμήματος 30.000 ευρώ πλέον ΦΠΑ, αφορά την υποστήριξη της ΓΑΙΑΟΣΕ σε όλα τα στάδια της διαδικασίας αξιοποίησης των Σταθμών Λαρίσης και Πελοποννήσου, από τον αρχικό σχεδιασμό έως τη διενέργεια του διαγωνισμού και την ανάδειξη πλειοδότη.
Ένα ενιαίο σχέδιο αστικής αναγέννησης
Μετά την απόσχιση του τροχαίου υλικού, στο επίκεντρο της στρατηγικής της ΓΑΙΑΟΣΕ βρίσκεται η επαναχάραξη του ρόλου των σιδηροδρομικών ακινήτων μέσα στις πόλεις. Στην Αθήνα, ο Σταθμός Λαρίσης και ο Παλαιός Σταθμός Πελοποννήσου αντιμετωπίζονται πλέον ως ένα ενιαίο σύνολο, με στόχο τη δημιουργία ενός πολυλειτουργικού, μητροπολιτικού πόλου που θα συνδυάζει μετακίνηση, επιχειρηματικότητα, πολιτισμό και αναψυχή.
Η σημερινή εικόνα του συγκροτήματος χαρακτηρίζεται από έντονη πολεοδομική ασυνέχεια, καθώς οι σιδηροδρομικές εγκαταστάσεις λειτουργούν ως φραγμός ανάμεσα σε γειτονικές περιοχές. Ο νέος σχεδιασμός επιχειρεί να άρει αυτό το εμπόδιο, ενισχύοντας τη διαπερατότητα του χώρου, βελτιώνοντας τις συνδέσεις με τα μέσα μαζικής μεταφοράς και αναβαθμίζοντας συνολικά την εμπειρία των χρηστών.
Στο πλαίσιο αυτό, προβλέπεται η αποκατάσταση των διατηρητέων κτιρίων του Σταθμού Λαρίσης και του Σταθμού Πελοποννήσου, συνολικού εμβαδού περίπου 1.000 τ.μ. έκαστο, με επαναχρήσεις που θα περιλαμβάνουν πολιτιστικές δραστηριότητες και χώρους εστίασης υψηλών προδιαγραφών. Παράλληλα, εξετάζεται η κατασκευή νέου πολυώροφου κτιρίου φιλοξενίας, εμβαδού περίπου 6.000 τ.μ., μεταξύ των δύο σταθμών, με χρήση ξενοδοχείου τεσσάρων αστέρων, βραχυχρόνιας μίσθωσης ή συνδυασμό αυτών.
Επιπλέον, προβλέπεται η ανάπτυξη νέου κτιρίου περίπου 10.000 τ.μ. δυτικά του Σταθμού Αθηνών, υπεράνω των σιδηροδρομικών γραμμών, το οποίο θα στεγάζει βασικές λειτουργίες του σταθμού, όπως χώρους αναμονής, εκδοτήρια και πρόσβαση στις αποβάθρες, καθώς και εμπορικά καταστήματα, εστιατόρια, γραφειακούς χώρους και διοικητικές υπηρεσίες. Το σχέδιο συμπληρώνεται από τη δημιουργία εκτεταμένων χώρων πρασίνου και αναψυχής, με στόχο τη βελτίωση του μικροκλίματος και την επανένταξη του συγκροτήματος στον κοινωνικό και πολεοδομικό ιστό της πόλης.
Η συνολική δόμηση που εξετάζεται ανέρχεται σε περίπου 18.000 τ.μ., παραμένοντας εντός των αυστηρών πολεοδομικών και ιστορικών περιορισμών, χωρίς να εξαντλείται το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο των 28.000 τ.μ. Το εμβληματικό έργο των σιδηροδρομικών σταθμών της Αθήνας εντάσσεται σε έναν ευρύτερο εθνικό σχεδιασμό αξιοποίησης της σιδηροδρομικής περιουσίας της ΓΑΙΑΟΣΕ, που περιλαμβάνει τόσο μεγάλους μητροπολιτικούς κόμβους όσο και περισσότερους από 100 διατηρητέους σταθμούς σε ολόκληρη τη χώρα.