Η ακραία ζέστη που πλήττει μεγάλο μέρος της Ευρώπης αυτή την εβδομάδα εκθέτει τα όρια της σιδηροδρομικής υποδομής που κατασκευάζεται κατά τη διάρκεια των πιο δροσερών περιόδων, οδηγώντας σε καθυστερήσεις και ακυρώσεις δρομολογίων, καθώς και σε προειδοποιήσεις προς τους ταξιδιώτες με προβλήματα υγείας να αποφεύγουν τα ταξίδια, ει δυνατόν.
Τα τρένα υψηλής ταχύτητας απαιτούν μηχανική ακριβείας, η οποία μπορεί γρήγορα να τεθεί σε κίνδυνο από τις γραμμές και τα καλώδια που διαστέλλονται σε ακραίες θερμοκρασίες
Οι εναέριες γραμμές μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας που διαστέλλονται και γέρνουν, οι γραμμές που διευρύνονται ακόμη και λίγα χιλιοστά όταν τις χτυπήσει ο Ήλιος και τα υπερφορτωμένα συστήματα κλιματισμού είναι τα κύρια προβλήματα που ταλανίζουν τις σιδηροδρομικές γραμμές, όπου οι επενδύσεις συντήρησης συχνά έχουν καθυστερήσει.
Γιατί ακυρώνονται τα τρένα;
Παρά τις πιο πρόσφατες γραμμές υψηλής ταχύτητας, μεγάλο μέρος του δικτύου και του τροχαίου υλικού στη Γαλλία και το Βέλγιο, όπου οι περικοπές στις υπηρεσίες ήταν πιο συχνές, είναι αρκετών δεκαετιών.
Εάν διαθέτουν κλιματισμό, το σύστημα συχνά διακόπτει αυτόματα τη λειτουργία του εάν τα βαγόνια ζεσταθούν πολύ, με αποτέλεσμα οι χειριστές να ακυρώνουν προληπτικά τα δρομολόγια των τρένων στις πιο εκτεθειμένες διαδρομές.
Η εθνική εταιρεία του Βελγίου, SNCB, απέσυρε από τα δρομολόγια τρένα χωρίς κλιματισμό κατά τις ώρες αιχμής, ενώ η γαλλική SNCF απέσυρε το 10% των τρένων στην περιοχή του Παρισιού για να αποφευχθεί η υπερθέρμανση των γραμμών που μπορούν να παραμορφωθούν μόνιμα.
Οι εναέριες γραμμές μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας, γνωστές ως αλυσοειδείς γραμμές, μπορούν επίσης να χαλαρώσουν καθώς το μέταλλο διαστέλλεται υπό τη θερμότητα, αυξάνοντας τον κίνδυνο να σκαλώσουν σε διερχόμενα τρένα.
Ένα σπασμένο καλώδιο ηλεκτρικής ενέργειας είναι «πολύ έντονα ύποπτο» ως η αιτία της μαζικής διακοπής κυκλοφορίας εμπορευματικών τρένων στον σταθμό Gare de l'Est του Παρισιού στις 18 Ιουνίου, δήλωσε η Severine Lepere, διευθύντρια της SNCF για την ευρύτερη περιοχή του Παρισιού.
Τι κάνει αυτό το κύμα καύσωνα διαφορετικό;
Σε αντίθεση με μια μικρότερης διάρκειας αύξηση της θερμοκρασίας, το τρέχον κύμα καύσωνα είναι εξαιρετικό, επειδή η ακραία ζέστη έχει παραμείνει σταθερή για αρκετές ημέρες χωρίς να παρουσιάζει σημαντική ψύξη τη νύχτα -- με προβλέψεις για αρκετές ημέρες στους 40 βαθμούς Κελσίου ή και πάνω από αυτούς να αναμένονται.
Και οι θερμοκρασίες στις γραμμές μπορούν να εκτοξευθούν ακόμη περισσότερο, φτάνοντας τους 60°C, προκαλώντας επικίνδυνο τέντωμα ή διεύρυνση του μετάλλου, παρόμοιο με τον κίνδυνο για τις γραμμές μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας.
«Οι αγκράφες και οι αποσυνδέσεις των σιδηροτροχιών είναι αυτά που πραγματικά ανησυχούν τους μηχανικούς», δήλωσε ο John Lawrence, πρόεδρος του Τεχνικού Δικτύου Σιδηροδρόμων στο Ινστιτούτο Μηχανικής και Τεχνολογίας του Ηνωμένου Βασιλείου.
«Αυτό εγκυμονεί κινδύνους εκτροχιασμού, και οι εναέριες γραμμές μπορούν να κρεμάσουν και να πιαστούν σε παντογράφους, σταματώντας τις κινήσεις των τρένων ή αναγκάζοντας μεγάλες επαναδρομολογήσεις», είπε, αναφερόμενος στα συστήματα που είναι τοποθετημένα στην οροφή και συλλέγουν ρεύμα από τις γραμμές.
Ο ηλεκτρονικός εξοπλισμός σηματοδότησης μπορεί επίσης να παρουσιάσει βλάβη υπό ακραίες θερμοκρασίες.
Γιατί στην Ευρώπη και όχι σε άλλες θερμές περιοχές;
Τα τρένα κινούνται στην υψηλή ζέστη της Ινδίας και της Αφρικής, για παράδειγμα, αλλά έχουν λίγα τρένα υψηλής ταχύτητας όπως τα γαλλικά TGV που μπορούν να φτάσουν ταχύτητες 320 χλμ./ώρα (200 μίλια/ώρα).
«Οι υψηλές ταχύτητες που έχουμε στην Ευρώπη απαιτούν εξαιρετικά αξιόπιστες γραμμές και δίκτυο καλύτερης ποιότητας -- δεν μπορεί να υπάρχει το παραμικρό κενό» στις ανοχές, δήλωσε ο Pierre Plaindoux, ειδικός σε θέματα σιδηροδρόμων στην εταιρεία συμβούλων MC2I.
Σημείωσε επίσης ότι στις Ηνωμένες Πολιτείες και τον Καναδά, όπου τα ταξίδια με επιβατικά τρένα είναι πολύ λιγότερο εκτεταμένα, οι εναέριες γραμμές μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας σπάνια χρησιμοποιούνται.
«Η συντριπτική πλειοψηφία του τροχαίου υλικού είναι ντιζελοκίνητα τρένα στις μεγάλες γραμμές», είπε.
Ποιες είναι οι πιθανές λύσεις;
Η βελτιωμένη παρακολούθηση των θερμοκρασιών των γραμμών θα μπορούσε να επιτρέψει στους φορείς εκμετάλλευσης να επιβάλλουν όρια ταχύτητας αντί να ακυρώνουν προστατευτικά τα τρένα.
Ο Plaindoux είπε ότι σε χώρες με φθηνότερο κόστος εργασίας, οι επιθεωρητές εξαπλώνονται σε όλο το δίκτυο -- αλλά στη Γαλλία, για παράδειγμα, το σχέδιο είναι να εγκατασταθούν περισσότεροι αισθητήρες.
Μια άλλη επιλογή είναι να βάψετε τις ράγες λευκές, ώστε να αντανακλούν τον ήλιο και τη θερμότητα αντί να την απορροφούν, μια πρακτική που γίνεται ολοένα και πιο συνηθισμένη σε χώρες όπως η Βρετανία και η Ιταλία.
«Η ανακλαστική βαφή μπορεί να μειώσει τη θερμοκρασία των σιδηροτροχιών κατά πέντε έως δέκα βαθμούς Κελσίου», δήλωσε ο Αντώνιος Κανελλόπουλος, αναπληρωτής καθηγητής καινοτόμων δομικών υλικών και διευθυντής του Κέντρου Μηχανικής Έρευνας στο Πανεπιστήμιο του Χέρτφορντσαϊρ στην Αγγλία.
Μια άλλη επιλογή είναι η εγκατάσταση άκαμπτων γραμμών μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας που δεν θα αντιμετωπίζουν κινδύνους χαλάρωσης λόγω θερμότητας, όπως οι αλυσοειδείς αγωγοί καλωδίων.
«Στη Γαλλία, τα έχουν εγκαταστήσει σε μήκος μερικών δεκάδων χιλιομέτρων σε γραμμές υψηλής κυκλοφορίας και θα υπάρξουν περισσότερα από αυτά, αλλά όχι σε μεγάλες αποστάσεις -- θα ήταν πολύ ακριβό», είπε ο Plaindoux.
Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων